Ἀγαπητοί ἀδελφοί καί πατέρες
Συνηθίζουν οἱ φρόνιμοι ἔμποροι στό τέλος τοῦ (οἰκονομικοῦ) ἔτους νά κάμουν ἀπολογισμό τῶν ἐργασιῶν τους. Νά συγκεντρώνουν σέ ἕνα κεφάλαιο τά ἔσοδά τους. Τά κέρδη ἀπό τίς ἐμπορικές των ἐπιχειρήσεις κατά τό λῆξαν οἰκονομικό ἔτος. Ἐπίσης σέ ἕνα ἄλλο κεφάλαιο ὅσα ξόδεψαν στίς ἐργασίες των. Καί ἔτσι ἔχουν κατόπιν μπροστά τους τά ἀποτελέσματα τοῦ κόπου καί τῶν προσπαθειῶν τους. Κέρδισαν ἤ ἔχασαν τήν χρονιά πού πέρασε καί ἀνάλογα εἶναι τά συμπεράσματα τους. Καί μετά τόν οἰκονομικό ἀπολογισμό τοῦ περασμένου ἔτους καί τόν ἐπιμελῆ καί ἀκριβῆ ὑπολογισμό ἐσόδων καί ἐξόδων μεχρι τό τέλος του, καταλήγει ὁ προνοητικός καί σώφρων ἔμπορος σέ ἀσφαλῆ συμπεράσματα. Τώρα γνωρίζει πῶς αὐξήθηκαν τά ἔσοδα, ἤ γιατί τά ἔξοδα ἦσαν περισσότερα ἀπό τά ἔσοδα. Καί ἡ χρήσιμη αὐτή λογιστική διαδικασία καταλήγει σέ ὁρισμένα χρήσιμα συμπεράσματα, ὥστε τό ἑπόμενο ἔτος νά καταφέρει νά ἔχει τά ἐπιθυμητά καί εὐχάριστα ἀποτελέσματα. Δηλαδή νά πλειοψηφοῦν τά ἔσοδα, καί νά μειοψηφοῦν τά ἔξοδα. Ὦ! πόσο χρήσιμη εἶναι αὐτή ἡ διαδικασία! Ἐάν φανεῖ ἀμελής καί ἀδιάφορος ὁ ἔμπορος μπορεῖ νά ἔχει ὀλέθρια ἀποτελέσματα στήν ἐργασία του. Νά ὁδηγηθεῖ σέ χρεωκοπία, στήν ἀπελπισία καί τό χειρότερο, σέ ἀπονενοημένα μερικές φορές διαβήματα.
Ἄς μή θεωρηθεῖ ὅμως ἐδῶ, ὅτι τό πεζό αὐτό παράδειγμα τοῦ ἐμπόρου στό λόγο μας προσβάλλει τήν πνευματικότητά μας. Σύμμαχο ἔχουμε ἐδῶ τόν Κύριό μας. Κάποτε ὁ Θεάνθρωπος σέ μία διδασκαλία Του χρησιμοποίησε τό παράδειγμα τοῦ ἔξυπνου, τοῦ εὔστροφου καί δημιουργικοῦ ἐμπόρου, ὁ ὁποῖος ὅταν ἀντιλήφθηκε τήν ὕπαρξη ἑνός πολύτιμου διαμαντιοῦ πουλάει ἀμέσως τά πάντα, ὅσα εἶχε καί δέν εἶχε καί ἀγορἀζει τό σπάνιο ἐκεῖνο διαμάντι, τό ἀνεκτίμητης ἀξίας. Καί ἔτσι μέ τό ἐμπορικό του δαιμόνιο αὔξησε ἀμέσως καί ἄκοπα τήν περιουσία του (Ματθαίου 13, 45-46).
Καί ἀσφαλῶς λέγοντας αὐτά ὁ Κύριός μας δέν ἀποσκοποῦσε στό νά διδάξει τήν τέχνη τοῦ ἐμπορίου, τῶν ἔξυπνων ἐμπορικῶν συναλλαγῶν, ἀλλά πῶς νά ἀξιοποιοῦμε τόν πολύτιμο χρόνο μας, πού ἀποτελεῖ δῶρο ἀκριβό, σπάνιο μαργαρίτη τοῦ Παναγάθου Θεοῦ. Δυστυχῶς ἡ πραγματικότητα βοᾶ, ὅτι οἱ «καιροί οὐ μενετοί». Ὅτι ὁ χρόνος τοῦ βίου μας τρέχει σάν τό νερό! Γι’αὐτό χρειάζεται ἡ καλλίστη οἰκονομία στό ζήτημα τοῦ χρόνου καί ἡ ἀνάγκη τῆς ἔξυπνης καί κερδοφόρας χρήσης του.
Αὐτό τό εἶχαν ἀντιληφθεῖ οἱ σοφοί ἀπό τούς προγόνους μας. Σέ τέτοιο μάλιστα σημεῖο, ὥστε ὄχι μόνο στό τέλος τοῦ χρόνου ἔκαμαν τόν ἀπολογισμό καί τήν κριτική τῶν πράξεών των, ἀλλά κάθε μέρα. Ἔτσι ἡ μερίδα ἐκείνη τῶν λεγομένων Πυθαγορείων φιλοσόφων ὅταν ἔκλινε ἡ ἡμέρα ἀπηύθυναν –αὐτή ἦταν ἡ συμβουλή τοῦ δασκάλου τους- στόν ἑαυτό τους τό ἐρώτημα: «Πή παρέβην; Τί δέ ἔρεξα; Τί δέ μοι δέον οὐκ ἐτελέσθη;». Δηλαδή τί δέν ἔκαμα σωστά, τί πράγματι ἔκαμα, ποιό πρᾶγμα, πού ἔπερεπε νά κάμω καί δέν τό ἔκαμα;
Καί ἐάν συνάνθρωποί μας, πού δέν εἶχαν ἀκόμη φωτισθεῖ ἀπό τό ἀνέσπερο Φῶς τοῦ Εὐαγγελίου, πού ἦσαν σέ ἄγνοια γιά τήν πέραν τοῦ τάφου ζωή, γιά τήν Κρίση τοῦ Θεοῦ, γιά τό αἰώνιο μέλλον μας, ὑπῆρξαν τόσο ἐπιμελεῖς στό θέμα τῆς ἀξιοποίησης τοῦ χρόνου τῆς παρούσης ζωῆς, ἐμεῖς οἱ μαθητές τοῦ Χριστοῦ, τά μέλη τοῦ Σώματός Του, τῆς Ἐκκλησίας, μέ τόση μεταφυσική γνώση. ποιά θά πρέπει νἆναι ἡ συμπεριφορά μας στό θέμα αὐτό;
Ἄς ρίψουμε, λοιπόν, ἕνα βλέμμα, ἔστω βιαστικό, στό ἔτος πού ἔσβησε προχθές. Σάν τόν καλόν καί προνοητικόν, ὅπως προαναφέραμε, ἔμπορα. Τί ἔσοδα εἴχαμε κερδήσει καί τί ἔξοδα εἴχαμε κάμει. Ὅταν, ἄς ἀναρωτηθοῦμε, ἀποφασίσαμε καί τηρήσαμε τόν Νόμο τοῦ Θεοῦ ποιά ἦσαν τά ἔσοδά μας. Τί κερδήσαμε στήν φτωχική μας ζωή. Αὐτά καί αὐτά πετύχαμε! Δόξα Σοι ὁ Θεός θά ἀναφωνήσουμε μέ ἀνακούφιση! Κάποια ἡμέρα, ἄς ποῦμε ἕνα παράδειγμα, μᾶς ἔφερε στά ὅριά μας κάποιος συνάνθρωπός μας. Μᾶς ὕβρισε, μᾶς μίλησε μέ κακία καί ἀγένεια, ἐμεῖς ὅμως τότε φέροντας ξαφνικά στό νοῦ μας τήν εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ μας ἐπάνω στόν Σταυρό, δέν ἀντιδράσαμε ὅπως ἐκεῖνος. Συγκρατηθήκαμε, δείξαμε χριστιανική ὑπομονή, ἀνοχή καί πραότητα. Πόσο ὡραῖα νιώσαμε ἀργότερα! Νά τό κέρδος! Ἔτσι, λοιπόν, ἦλθε ἀμέσως τό συμπέρασμα, θά πρέπει νά φέρομαι στό ἑξῆς.
Ἤ ἄλλη περίπτωση, κάποιο ἄλλο γεγονός, ἀρνητικό τή φορά αὐτή. Κάποτε ἕνα θλιβερό, ἀπρόοπτο συμβάν σκοτείνιασε ξαφνικά τόν φωτεινό μέχρι τότε ὁρίζοντα τῆς ζωῆς μας. Δυστυχῶς τότε μᾶς κατέλαβε ὁ πανικός. Ὁ πόνος χτύπησε ἀδιάκριτα τήν πόρτα τῆς ψυχῆς μας. Καί ἐμεῖς ἀπερίσκεπτα τοῦ τήν ἀνοίξαμε. Πῶς τότε συνέβη καί κάθε ἔννοια Θεοῦ, ἤ ἰδέα πίστεως καί ἐλπίδος χριστιανικῆς ἐξαφανίσθηκαν καί καταντήσαμε ἕρμαια τοῦ πόνου, τῆς ἀπελπισίας. Ὅταν ἀργότερα πέρασε ἡ καταιγίδα καί χαλάρωσε τό σφίξιμο τῆς καρδιᾶς μας καταλάβαμε τό λάθος μας. Πόσο χάσαμε σέ χριστιανική συμπεριφορά πού ξεχάσαμε τό Θεό μας! Ἐφέτος, λοιπόν, ἄν μᾶς συμβεῖ κάτι παρόμοιο γεγονός, ἄς ἀποφύγουμε αὐτό τό λάθος καί σέ παρόμοιες στό ἐξῆς περιπτώσεις ἀμέσως ἄς καταφεύγουμε στό μέγα Ἔλεος, στήν πάντοτε ἀνοιχτή στοργική ἀγκαλιά τοῦ Παναγάθου Θεοῦ.
Ἔτσι μέ παρόμοιους λογικούς καί φρόνιμους συλλογισμούς καί ἀνάλογες ὁ καθένας μας σκέψεις ἄς κρίνουμε τό παρελθόν ἔτος. Νηφάλια ἄς κρίνουμε τήν πορεία τῆς ζωῆς μας. Πότε βαδίσαμε σωστά, πότε κινδυνέψαμε νά πέσουμε σέ κρημνούς, καί προπάντων γιατί. Κυρίως πότε εἴχαμε τόση εὐλογημένη ὠφέλεια, τηρώντας τό Νόμο τοῦ Θεοῦ καί πότε ζημιωθήκαμε, λυπηθήκαμε, πονέσαμε, μετανιώσαμε πικρά περιφρονώντας τίς σωτήριες Ἐντολές Του.
Γένοιτο! ἀγαπητοί ἀδελφοί καί πατέρες.
Εὐλογημένο ἀπό τόν Θεό καί καρποφόρο πνευματικά ἄς εἶναι τό νέο πού ἀνέτειλε χθές ἔτος 2026!
Παντοτινός εὐχέτης σας
† Ο ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΠΟΛΕΩΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ
