Του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου
Κίτρους, Κατερίνης και Πλαταμώνος κ. Γεωργίου
Καθηγητού του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης
«ΗΘΙΚΗ» αντί «ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ»
Με τις 1749/19 και 1750/19 αποφάσεις του, το Συμβούλιο Επικρατείας (Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο) αναγνωρίζει το δικαίωμα παρακολούθησης ενός εναλλακτικού μαθήματος, από τους μαθητές που ζητούν απαλλαγή από τα «Θρησκευτικά». Μάλιστα ορίζει και το πλαίσιο αυτού του νέου μαθήματος ως ισότιμο και συναφές μάθημα, ενώ διατάσσει το Υπουργείο Παιδείας να το εντάξει στο σχολικό ωρολόγιο πρόγραμμα από τη σχολική χρονιά 2023-2024.
Επειδή το Υπουργείο δεν ήταν έτοιμο την συγκεκριμένη σχολική χρονιά, ακολούθησαν καταδικαστικές αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας που ουσιαστικά καλούσαν την Πολιτεία σε άμεση εφαρμογή της απόφασης.
Τελικά, το Υπουργείο εισήγαγε το μάθημα «Ηθική», το οποίο μπορούν πλέον να το επιλέξουν ΟΛΟΙ οι μαθητές, με μια απλή δήλωση απαλλαγής από τα «Θρησκευτικά». Η «Ηθική» όμως φέρει καθαρά φιλοσοφικό χαρακτήρα και δεν διαθέτει συναφές περιεχόμενο με τα «Θρησκευτικά», όπως επιτάσσουν οι αποφάσεις του Συμβουλίου του Επικρατείας. Η διαπίστωση αυτή εξάγεται από το περιεχόμενο διδασκαλίας της Ηθικής τόσο στην Πρωτοβάθμια όσο και στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, όπως δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Θεωρώ ότι πρέπει να εφαρμοστούν οι αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, αλλιώς ελλοχεύει ο κίνδυνος προσφυγών κατά του μαθήματος «Ηθική» ως μη συναφούς με τα «Θρησκευτικά», όπως απαιτεί το Συμβούλιο της Επικρατείας.
Εναλλακτικά, θα μπορούσε να δοθεί η «Ηθική» ως πρώτη ανάθεση στον κλάδο των Θεολόγων ή και συνδιδασκαλία μαζί με τους Φιλολόγους. Ήδη ισχύει η συνδιδασκαλία άλλων μαθημάτων, όπως η Ιστορία και η Φιλοσοφία από τους εκπαιδευτικούς των κλάδων ΠΕ02 και ΠΕ33.
Σε διαφορετική περίπτωση ελλοχεύουν σοβαροί κίνδυνοι, όπως:
- Να αντικατασταθούν, σε πρώτη φάση, τα «Θρησκευτικά» από το νέο μάθημα «Ηθική» και, σε επόμενη φάση, να καταργηθεί. Ήδη στα Δημοτικά Σχολεία τα «Θρησκευτικά» διδάσκονται ελλιπώς ή καθόλου, οπότε υπάρχει πρόσφορο έδαφος άμεσης αντικατάστασης ή και σιωπηλής κατάργησής τους.
- Να εμφανιστεί η «Ηθική» ως κάτι νέο, σύγχρονο, καινοτόμο, με ταυτόχρονη υποβάθμιση των Θρησκευτικών ως παλιό, αναχρονιστικό, συντηρητικό και μη κοινωνικά χρήσιμο μάθημα.
- Να ενταθεί η υπάρχουσα προπαγάνδα και μέσα πλέον στα σχολεία από συγκεκριμένους κύκλους, ίσως άσκηση επιρροής προς μαθητές και γονείς, για την πλήρη κατάργηση των Θρησκευτικών.
- Να απωλέσει η Εκκλησία και το τελευταίο μέσο επαφής επαφής και επικοινωνίας με τη σχολική κοινότητα.
Από τον όλο σχεδιασμό, προκύπτουν κρίσιμα ερωτήματα:
- Στο σχεδιαζόμενο από το Υπουργείο «Εθνικό Απολυτήριο», ποια θα είναι η θέση του μαθήματος των Θρησκευτικών; (Θα υπάρχει; Θα είναι στον βασικό κορμό υποχρεωτικών μαθημάτων; Θα είναι επιλεγόμενο;)
- Στο Διεθνές Απολυτήριο (International Baccalaureate Diploma Programme (IB DP) δεν υπάρχει το μάθημα των θρησκειών. Μήπως το γεγονός αυτό αποτελεί προάγγελο της αντικατάστασης των Θρησκευτικών από την «Ηθική» στο σχεδιαζόμενο Εθνικό Απολυτήριο;
Η εισαγωγή του μαθήματος «Ηθική», ως μη συναφές με τα «Θρησκευτικά» αλλά ως απλά
ισότιμο, αντίθετα από αυτό που επιτάσσει το Συμβούλιο της Επικρατείας
(δηλαδή συναφές και ισότιμο) προκαλεί μεγάλη αναταραχή μεταξύ μαθητών, γονέων και
εκπαιδευτικών!
Και δικαιολογημένα, καθώς τα «Θρησκευτικά» πέρασαν από πολλά στάδια μέχρι τον ομολογιακό αποχρωματισμό του.
Τώρα υφίσταται, ορατός πλέον, ο κίνδυνος αντικατάστασης των Θρησκευτικών, ουσιαστικά της κατάργησής τους.
